Interpretacja morfologii krwi obwodowej – część 3

INTERPRETACJA MORFOLOGII KRWI OBWODOWEJ – część 3

PŁYTKI KRWI

I jeszcze o płytkach krwi.

Na początek trochę suchych faktów a na koniec analiza badania morfologii krwi.

Płytki krwi ( TROMBOCYTY) to fragmenty cytoplazmy megakariocytów ( takie komórki matki dla płytek krwi) pozbawione jąder. Są niezbędne do krzepnięcia krwi. Żyją około 7-10 dni.

Za normę ilości płytek krwi przyjmuję się przeciętnie 150.000 – 400.000 / mm3 , czyli inaczej pisząc 150-400 x 10^9 /l

MAŁOPŁYTKOWOŚĆ (TROMBOCYTOPENIA)

Jest to stan zmniejszonej liczby płytek krwi. Jest to najczęstsza skaza płytkowa. Do przyczyn małopłytkowości należą niedostateczne ich wytwarzanie, niszczenie nadmierne czy też wzmożona utrata w czasie krwotoku. Objawami takiego stanu są wybroczyny ( o nich niedługo zamieszczę oddzielny post), wylewy na skórze i błonach śluzowych, krwawienia np. z nosa, przewodu pokarmowego czy z dróg moczowych, ale także do siatkówki i niestety także do ośrodkowego układu nerwowego czy innych narządów

Druga przyczyną skaz płytkowych są zaburzenia w funkcji płytek. Dzielą się na wrodzone ( rzadkie) oraz nabyte zaburzenia. Do przyczyn nabytych zaburzeń funkcji płytek krwi należy stosowanie niektórych leków. Do najbardziej znanych preparatów o takim działaniu należy kwas acetylosalicylowy / popularna aspiryna/ a w mniejszym stopniu niesteroidowe leki przeciwzapalne, jak np. preparaty ibuprofenu). Podobne działanie mają także niektóre antybiotyki / penicylina, ampicylina, cefalosporyny/, choć muszą być one podawane długo i w dużych dawkach by zaburzyć funkcję płytek krwi.

NADPŁYTKOWOŚĆ

Za granicę nadpłytkowości uważa się najczęściej liczbę płytek krwi większą niż 600 x 10^9/l
Często związane jest to ze zwiększonym wytwarzaniem prawidłowych płytek przez szpik ( dzieje się tak chociażby na koniec większości infekcji wirusowych), po niektórych lekach ( najczęściej kortykosterodiach) czy po znacznym wysiłku fizycznym.
Nadpłytkowość pierwotna może być samoistna lub być składową zespołów mieloproliferacyjnych. Nadpłytkowość wtórna towarzyszy większości stanom zapalnych, ale także i niektórym chorobom nowotworowym. Często do nadpłytkowości dochodzi także po usunięciu śledziony czy po innych zabiegach chirurgicznych, po krwotokach, w stanach niedoboru żelaza, po lekach czy po wysiłku fizycznym.

To tyle teorii.

A które parametry z podstawowego badania krwi jakim jest morfologia dotyczą właśnie płytek?

PLT – czyli liczba płytek.

PDW – wskaźnik zmienności objętości płytek krwi, co ukazuję nam anizocytozę trombocytów, czyli mowiąc inaczej, jak bardzo różne są między sobą płytki krwi pod względem objętości. Ten parametr mówi nam jaki część trombocytów różni się objętością od przeciętnego trombocyta, którego objętość powinna wynosić 7,5-10,5 fl. I ta różność nie powinna być duża.

PDW% – to samo, co wyżej ale wyrażone w procentach

MPV – średnia objętość płytek krwi. Zwiększona wartość może występować w małopłytkowości z niszczeniem płytek, nadczynnościach tarczycy, zespołach mieloproliferacyjnych. Wartości niższe występują w małopłytkowościach z upośledzoną produkcją płytek krwi, po leczeniu cytostatykami.

PCT /nie mylić z prokalcytoniną/ – inaczej płytkokryt, czyli stosunek masy płytkowej do całej objętości krwi

P-LCR – odsetek dużych płytek krwi ( olbrzymich) o objętości powyżej 20fl

Każde laboratorium podaje prawidłowe wartości referencyjne obok wartości uzyskanych

PRZYPOMINAM, ŻE WYNIKI BADAŃ KAŻDORAZOWO NAJLEPIEJ SKONSULTOWAĆ ZE SWOIM LEKARZEM.